Liczba wydaje się niemal zbyt duża, by ją ogarnąć. 27 lutego współzałożyciel Ethereum, Vitalik Buterin, udostępnił szczegółową mapę drogową, wyjaśniającą, w jaki sposób sieć mogłaby ostatecznie obsłużyć nawet 1000 razy większy wolumen transakcji niż obecnie. Kluczowe jest to, że skalowanie to ma na celu utrzymanie systemu dostępnym dla mniejszych operatorów węzłów, zachowując jego zdecentralizowany charakter.
Buterin nieformalnie nazywa ten plan "Strawmap" (Mapą Słomkową), dzieląc pracę na trzy kluczowe obszary: wykonanie, dane i stan.
Skupienie się na krótkoterminowych ulepszeniach
Najbliższym krokiem jest nadchodząca aktualizacja protokołu o nazwie kodowej "Glamsterdam". Jej kluczową cechą jest wprowadzenie list dostępu na poziomie bloku. Ta zmiana techniczna umożliwia równoległe, a nie sekwencyjne, przetwarzanie różnych części bloku. Doniesienia wskazują, że aktualizacja poprawia również wydajność każdego 12-sekundowego slotu blokowego, umożliwiając więcej transakcji na blok bez uszczerbku dla stabilności sieci.
Buterin zauważył, że te ulepszenia, wraz z lepszym oprogramowaniem klienckim, mogą na razie wystarczyć. Zasugerował, że jeśli rzeczywiste wykorzystanie sieci pozostanie niskie, pełne skalowanie 1000x można odłożyć na rzecz innych priorytetów rozwojowych.
Długoterminowa wizja opiera się na dowodach z wiedzą zerową
Bardziej ambitna część mapy drogowej koncentruje się na maszynach wirtualnych Ethereum z dowodami z wiedzą zerową (ZK-EVM). Ta technologia pozwoliłaby walidatorom sieci weryfikować transakcje poprzez sprawdzanie dowodów kryptograficznych, zamiast cięższego obliczeniowo zadania ponownego wykonywania każdej transakcji. Doniesienia sugerują, że według harmonogramu Buterina niewielka grupa walidatorów mogłaby zacząć używać tej metody już w 2026 roku, a szersze przyjęcie potencjalnie w 2027. Gdyby się to udało, mogłoby to dramatycznie zwiększyć pojemność sieci bez konieczności modernizacji sprzętu przez operatorów węzłów.
Rozwiązanie problemu wzrostu stanu
Buterin podkreślił również wzrost stanu jako odrębne i często pomijane wyzwanie. Wdrożenie dużego inteligentnego kontraktu dodaje dane, które każdy węzeł Ethereum musi przechowywać na zawsze, stopniowo zwiększając koszt prowadzenia węzła. Jego proponowane rozwiązanie polega na oddzielnym śledzeniu opłaty "gas" za tworzenie nowych danych stanu, tak aby nie zużywała ona regularnego limitu gazu transakcyjnego. Pozwoliłoby to na wdrażanie dużych kontraktów, ale ich koszt dokładniej odzwierciedlałby długoterminowe obciążenie związane z przechowywaniem.
Ważne jest, aby pamiętać, że liczba 1000x reprezentuje długoterminowy potencjalny pułap, a nie gwarancję rychłej realizacji. Każda faza tego planu zależy od pomyślnej implementacji poprzednich kroków.
Często zadawane pytania
Oczywiście. Oto lista często zadawanych pytań dotyczących wizji Vitalika Buterina dotyczącej znacznie potężniejszego Ethereum, ujęta w naturalnym, konwersacyjnym tonie.
Początkujący – Podstawowe pytania
1. Co oznacza uczynienie Ethereum tysiąc razy potężniejszym?
To skrót myślowy oznaczający ogromną poprawę pojemności, prędkości i wydajności. Celem jest obsługa znacznie większej liczby użytkowników i transakcji, znaczne obniżenie kosztów korzystania z sieci oraz poprawa bezpieczeństwa – wszystko naraz.
2. Dlaczego Ethereum musi być potężniejsze? Czy nie działa teraz dobrze?
Dla powszechnego, codziennego użytku musi być szybsze i tańsze. Wysokie opłaty za gaz w okresach dużego obciążenia i wolniejsze prędkości w porównaniu z tradycyjnymi systemami to główne przeszkody, które ten plan ma rozwiązać.
3. Z jakich głównych części składa się ten plan aktualizacji?
Plan koncentruje się na trzech połączonych ze sobą warstwach:
* Mapa drogowa zorientowana na rollupy: Przeniesienie większości aktywności użytkowników na szybsze i tańsze sieci drugiego poziomu, zwane rollupami, przy jednoczesnym wykorzystaniu głównego łańcucha bloków Ethereum do zapewnienia ostatecznego bezpieczeństwa.
* "Oczyszczenie" (The Purge): Uproszczenie protokołu poprzez usunięcie starych, niepotrzebnych danych w celu zmniejszenia długu technicznego i obniżenia kosztów dla operatorów węzłów.
* "Rozpęd" (The Splurge): Seria mniejszych, kluczowych ulepszeń, które dopracowują wszystko, aby działało płynnie razem.
4. Czym jest rollup i dlaczego jest tak ważny?
Rollup to oddzielna, wysokowydajna sieć, która łączy tysiące transakcji w pakiet, przetwarza je tanio, a następnie publikuje pojedynczy, skompresowany dowód z powrotem w głównym łańcuchu Ethereum. To jak superszybki pociąg, który wykorzystuje superbezpieczną linię kolejową jako fundament.
5. Czy to sprawi, że moje istniejące tokeny ETH staną się bardziej wartościowe?
To nie jest bezpośredni cel i nikt nie może zagwarantować ceny. Jeśli jednak Ethereum stanie się bardziej użyteczne, bezpieczne i przyjęte przez miliony nowych osób, może to zwiększyć popyt na ETH, które jest używane do płacenia opłat i zabezpieczania sieci.
Zaawansowane – Pytania techniczne
6. W jaki sposób "Oczyszczenie" (The Purge) faktycznie poprawia sytuację?
Poprzez trwałe usunięcie starych danych historycznych, które węzły muszą przechowywać, drastycznie zmniejsza przestrzeń dyskową potrzebną do prowadzenia węzła. Ułatwia to i obniża koszty uczestnictwa większej liczbie osób w zabezpieczaniu sieci, co zwiększa decentralizację.